Предавање: Производството на јавност – Јуриј Садар / Sadar+Vuga, Љубљана

На 13 ноември 2025 година во 13:00 часот, архитектот и професор Јуриј Садар, ко-основач на словенечката архитектонска пракса Sadar+Vuga, ќе одржи јавно предавање со наслов „Production of Publicness“ во Малата сала на Културниот центар „Григор Прличев“ во Охрид.

Позитивното искуство од 12-тата Летна школа по архитектура и дизајн во Охрид (јули 2025) доведе до проширување на соработката помеѓу Архитектонскиот факултет при Универзитетот во Љубљана (FA-UL) и Факултетот за архитектура и дизајн при Универзитет Американ Колеџ Скопје (UACS).

Оваа соработка се реализира во форма на заеднички семестар, при што градот Охрид претставува заедничка студиска област.

Семестарот обединува четири комплементарни дизајн студија во колективна истражувачка работа посветена на јавниот карактер на архитектурата.

Преку различни дисциплинарни пристапи, студијата ги обработуваат еколошките, културните и социјалните предизвици на градот, развивајќи предлози што ја зајакнуваат врската помеѓу заедницата, пејзажот и изградената средина.

Заедно, тие создаваат мултискаларен пристап што го позиционира Охрид како жива лабораторија за колаборативно архитектонско образование.

Заедничката работа ќе кулминира со јавна изложба во Скопје и Охрид во пролет 2026 година, со можност за продолжување на програмата во Љубљана, проследена со публикација што ќе ги одрази теоретските и дизајнерските резултати.

Во таа насока, предавањето на професор Садар ќе се фокусира на пристапот на Sadar+Vuga кон проектирањето и градењето во јавниот простор, развиван речиси три децении.

Претставените проекти опфаќаат нереализирани конкурсни трудови и изведени објекти, во различни размери — од мали јавни споменици до железнички станици и стадиони.

Јавните простори и згради секогаш ги одразуваат намерите на политичките структури кои го дефинираат конкурсниот програм. Истовремено, архитектонските конкурси им овозможуваат на архитектите да го преиспитаат програмот и да понудат сопствена визија и перспектива.

Сите презентирани проекти започнале како конкурсни предлози — некои победиле, некои не, а дел од нив, иако наградени, никогаш не биле реализирани.

Градењето во јавниот простор секогаш е одраз и на политичкиот контекст што го дефинира конкурсот и на архитектите кои на него одговараат.

Јуриј Садар дипломирал на Архитектонскиот факултет во Љубљана (1987) и работел како независен архитект до 1993 година. Од 1993 до 1997 година бил асистент на истиот факултет.

Во 1996 година, заедно со Боштан Вуга, ја основал архитектонската канцеларија SADAR+VUGA, која во изминатите три децении се вброи меѓу најзначајните европски архитектонски практики, позната по својот отворен, интегрален и иновативен концепт на работа.

Нивните најпознати дела вклучуваат:

• Стопанската комора на Словенија (1996)

• Централниот дел на Националната галерија во Љубљана (1996)

• Стадионот и мултифункционалната сала „Стожице“ во Љубљана (2010)

• Контролниот центар за воздушен сообраќај на аеродромот во Љубљана (2013)

• Факултетот за социјална работа на универзитетскиот кампус во Гент, Белгија (2018)

• Реконструкцијата на железничката станица во Нова Горица (2025)

За своите проекти, канцеларијата добила бројни награди, меѓу кои Bauwelt Prize, Iconic Award, Archmarathon Award, Пиранеси награда, и била десет пати номинирана за награда Mies van der Rohe.

Од 2013 година, Јуриј Садар повторно предава на Архитектонскиот факултет во Љубљана, а од 2019 година е избран за редовен професор, каде што раководи со студиото „Sadar Unit“.

Lecture: The Production of Publicness – Jurij Sadar / Sadar+Vuga, Ljubljana

On 13 November 2025 at 13:00, architect and professor Jurij Sadar, co-founder of the Slovenian architectural practice Sadar+Vuga, will deliver a public lecture titled “Production of Publicness” in the Small Auditorium of the Cultural Center “Grigor Prlichev” in Ohrid, North Macedonia.

Building on the positive experience of the 12th Summer School of Architecture and Design in Ohrid (July 2025), the collaboration between the Faculty of Architecture at the University of Ljubljana (FA-UL) and the School of Architecture and Design at University American College Skopje (UACS) has been further expanded.

This collaboration takes the form of a joint semester, with the city of Ohrid serving as a shared case study.

The semester brings together four complementary design studios in a collective exploration of Ohrid, united by a shared dedication to the public character of architecture. Through diverse disciplinary lenses, the studios address the city’s ecological, cultural, and social challenges, developing proposals that strengthen the relationship between community, landscape, and the built environment.

Together, they form a multi-scalar approach that positions Ohrid as a living laboratory for collaborative architectural education. The joint work will culminate in a public exhibition in Skopje and Ohrid in spring 2026, with prospects for continuation in Ljubljana, accompanied by a publication reflecting the theoretical and design outcomes.

In this context, Professor Sadar’s lecture will focus on Sadar+Vuga’s approach to designing and building in the public realm, developed over nearly three decades of practice.

The projects range from unbuilt competition entries to realized works, and vary in scale — from small public monuments to railway stations and stadiums. Public buildings and spaces always reflect the intentions of the political authorities defining their briefs. At the same time, architectural competitions offer architects the opportunity to reinterpret those briefs and to contribute their own perspectives and visions.

All of the projects presented began as competition proposals — some won, some lost, and some even won but were never built. Building in the public realm is always a reflection of both the political conditions that define the brief and the architects who respond to them.

Jurij Sadar graduated from the Faculty of Architecture in Ljubljana (1987) and worked as an independent architect until 1993. From 1993 to 1997, he served as an assistant professor at the same faculty.

In 1996, he co-founded the architectural office SADAR+VUGA together with Boštjan Vuga. Over three decades, the office has established itself as one of the most influential European architectural practices, characterized by an open, integral, and innovative design philosophy.

Among their most acclaimed works are:

• The Chamber of Commerce and Industry of Slovenia (1996)

• The Central Extension of the National Gallery in Ljubljana (1996)

• The Stožice Stadium and Multipurpose Hall (2010)

• The Air Traffic Control Centre at Ljubljana Airport (2013)

• The Faculty of Social Work, University Campus Ghent (2018)

• The Redevelopment of the Nova Gorica Railway Station (2025)

SADAR+VUGA has received numerous awards, including the Bauwelt Prize, Iconic Award, Archmarathon Award, and Piranesi Award, and has been nominated ten times for the Mies van der Rohe Award.

Since resuming teaching at the Faculty of Architecture in Ljubljana in 2013, Jurij Sadar has been appointed Full Professor (2019), where he teaches and leads the Studio Sadar Unit.